‘รู้มากขึ้น’ แต่ ‘สุขภาพดีขึ้น’ จริงไหม เปิดรายงานปี 69 สะท้อน คนไทยป่วยช่วงท้ายชีวิตเฉลี่ย 6.9 ปี

 

เพราะเป้าหมายของการมีอายุที่ยืนยาว คือการได้ใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพ มีความสุข และมั่นคงในทุกย่างก้าว สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และสถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล จึงได้ร่วมกันถ่ายทอดข้อมูลสำคัญผ่าน “รายงานสุขภาพคนไทย ปี 2569” เพื่อเป็นคู่มือและเข็มทิศนำทางให้สังคมไทยก้าวข้ามผ่านความท้าทาย ทั้งในเรื่องของการดูแลผู้ป่วยระยะประคับประคอง และการสร้าง “เกราะกำบัง” ความรอบรู้ด้านสุขภาพในโลกดิจิทัล ให้ทุกคนสามารถดูแลตัวเองและคนที่รักได้อย่างเท่าทันและอบอุ่น ที่อาคารศูนย์เรียนรู้สุขภาวะ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าวว่า การขับเคลื่อนงานสร้างเสริมสุขภาพจะต้องใช้ข้อมูลที่ถูกต้อง ทันต่อสถานการณ์ และเชื่อถือได้ โดยรายงานสุขภาพคนไทยเป็นเครื่องมือสำคัญที่ สสส. จัดทำขึ้นต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2546 เพื่อทำหน้าที่เป็นเข็มทิศเชิงนโยบาย ชี้ให้เห็นว่าไทยกำลังเผชิญความท้าทายสุขภาวะ และมีโอกาสพัฒนานโยบายอย่างไร เพื่อให้คนไทยมีคุณภาพชีวิตที่ดี

ภาพประกอบข่าว

รศ.ดร.เฉลิมพล แจ่มจันทร์ หัวหน้าโครงการจัดทำรายงานสุขภาพคนไทย ปี 2569 กล่าวว่า ตัวชี้วัดปี 2569 นำเสนอประเด็น “การเปลี่ยนแปลงทางประชากรกับสุขภาพคนไทย” ทั้งหมด 10 ตัวชี้วัด ที่สะท้อนสถานการณ์ด้านประชากรที่ไทยกำลังเผชิญ

โดยข้อมูล “ด้านสุขภาพ” พบคนไทยต้องใช้ชีวิตอยู่กับภาวะความเจ็บป่วยเฉลี่ย 6.9 ปี ในช่วงท้ายของชีวิต นับเป็นความท้าทายสำคัญของสังคมสูงวัยที่กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว สถานการณ์ดังกล่าวชี้ให้เห็นถึงความจำเป็นในการปรับระบบบริการสุขภาพให้สอดรับกับโครงสร้างประชากรที่เปลี่ยนแปลงไป โดยเฉพาะการขยายระบบการดูแลที่บ้านและในชุมชน

ซึ่งปัจจุบันผู้ป่วยระยะประคับประคองสามารถเข้าถึงระบบการดูแลสุขภาพได้เพียง 43.3% นอกจากนี้ ไทยต้องเร่งพัฒนากำลังคนด้านการดูแลผู้ป่วยระยะประคับประคองระยะยาว ซึ่งคาดว่าจะต้องเพิ่มขึ้นถึง 13 เท่าภายในปี 2580 รวมถึงปรับโครงสร้างค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ ให้มุ่งเน้นการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคมากขึ้น เพื่อรองรับสังคมสูงวัยได้อย่างมีคุณภาพและยั่งยืน

ภาพประกอบข่าว

ทั้งนี้ สถานการณ์เด่นทางสุขภาพ ปี 2569 ซึ่งอยู่ในความสนใจของสังคม มี 10 สถานการณ์ ประกอบด้วย

1.โรคไม่ติดต่อ (NCDs) 2.ประกันสังคม 3.นโยบายสหรัฐฯ กับผลกระทบด้านสุขภาพไทย 4.จากแก๊งคอลเซนเตอร์ สู่การค้ามนุษย์ข้ามพรมแดน 5.การศึกษาไร้พรมแดน นักเรียนข้ามชาติกับสังคมไทย 6.แผ่นดินไหวกับภัยพิบัติ 7.สารพิษในลุ่มน้ำกก สาย รวกและโขง 8.ภัยสงครามและความไม่สงบชายแดน 9.สมรสเท่าเทียม 10.สิทธิและวิถีชีวิตของกลุ่มชาติพันธุ์

“สถานการณ์เด่นด้านสุขภาพสะท้อนให้เห็นว่า ปัญหาสุขภาพในปัจจุบันไม่ได้จำกัดอยู่เพียงมิติทางการแพทย์ แต่ยังเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับเศรษฐกิจ การเมือง และความมั่นคงระดับโลก” รศ.ดร.เฉลิมพล กล่าว

• คนไทยเข้าถึงข้อมูลสุขภาพง่ายขึ้น แต่ขาดความรอบรู้ในการตัดสินใจอย่างถูกต้อง 

รศ.ดร.ภูเบศร์ สมุทรจักร สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล กล่าวว่า เรื่องพิเศษฉบับนี้ คือ “รอบรู้อย่างรอบคอบ: ความรอบรู้ด้านสุขภาพบนพื้นที่ดิจิทัล” ชี้ให้เห็นความย้อนแย้งของสังคมยุคปัจจุบันที่ประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลสุขภาพได้ง่าย แต่ไม่สามารถนำข้อมูลมาใช้ตัดสินใจด้านสุขภาพได้อย่างถูกต้อง

ภาพประกอบข่าว

• พฤติกรรม 3 ช่วงวัยที่น่าห่วง

“วัยรุ่น” ซื้อผลิตภัณฑ์สุขภาพตามอินฟลูเอนเซอร์ “วัยทำงาน” ยังไม่มั่นใจในการใช้บริการสุขภาพดิจิทัล “ผู้สูงอายุ” เสี่ยงตกเป็นเหยื่อการหลอกลวงทางออนไลน์และส่งผลกระทบต่อสุขภาวะในมิติต่างๆ

“จากพฤติกรรมทั้งสามช่วงวัย ชี้ให้เห็นว่า ความรอบรู้ด้านสุขภาพในยุคดิจิทัลจำเป็นต้องครอบคลุมมากกว่าการเข้าถึงข้อมูล” รศ.ดร.ภูเบศร์กล่าว และว่า คณะทีมวิจัยจึงมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบายเพื่อยกระดับความปลอดภัยข้อมูลสุขภาพบนสื่อออนไลน์ 3 มิติ ดังนี้

“1.สร้างมาตรฐานเนื้อหาสุขภาพบนแพลตฟอร์มออนไลน์ที่ประชาชนสามารถตรวจสอบได้ 2.กำหนดจรรยาบรรณสำหรับผู้เผยแพร่ข้อมูลสุขภาพ 3.พัฒนาหลักสูตรสุขศึกษาสอนให้เด็กและเยาวชนมีทักษะตรวจสอบและเปรียบเทียบข้อมูลสุขภาพ”

 

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่